Diforc'hioù etre adstummoù "Douar (planedenn)"

Diverradenn ebet eus ar c'hemm
D (→‎Skeudennadur an Douar : replaced: , → , using AWB)
 
== Skeudennadur an Douar ==
P'eo ar [[planedenn|blanedenn]] [[Douar (planedenn)|Douar]] ur voul vras e komzer eus ar '''voul-douar'''. Anavezet e oa he stumm gant ar skiantour, matematikour ha steredoniour [[Eratostenes]], un [[Egipt]]ad gresianeger, en deus jedet tro ur [[kelc'h|c'helc'h]] Douar gant ur resisted digredus pa weler teknikoù a c'helle implijout.<br>
Kollet eo bet an anaoudegezhioù-se ken e krede Europiz ar [[Krennamzer|Grennamzer]] e oa plat an Douar, e troe an Heol en-dro dezhañ eus ar Reter d'ar C'hornôg, hag e tremene dindani diouzh an noz. Koulskoude e voe adkavet testennoù Erastotenes, met hemañ en doa bet rediet kinnig martezeadennoù kemplezh evit displegañ [[kelc'htro]] al [[Loar]] pa ne gave diaes lavaret e oa an [[Heol]] oc'h ober tro ar blanedenn hervez e [[kerzhed|gerzhed]] seblantus.
 
Kollet eo bet an anaoudegezhioù-se ken e krede Europiz ar [[Krennamzer|Grennamzer]] e oa plat an Douar, e troe an Heol en-dro dezhañ eus ar Reter d'ar C'hornôg, hag e tremene dindani diouzh an noz. Koulskoude e voe adkavet testennoù Erastotenes, met hemañ en doa bet rediet kinnig martezeadennoù kemplezh evit displegañ [[kelc'htro]] al [[Loar]] pa ne gave diaes lavaret e oa an [[Heol]] oc'h ober tro ar blanedenn hervez e [[kerzhed|gerzhed]] seblantus.
E penn ar [[17vet kantved]] e savas un nebeud skiantourien evit prouiñ ne c'helle ket an Heol hag ar [[stered]] treiñ en dro d'an Douar avat hag ouzhpenn-se e kerzhe ar stered hag ar planedennoù en egor. Dizoloet e voe mont en-dro koskoriad an Heol gant [[Kopernik]]. Disklêriañ a reas e oa an Douar an trede planedenn tostañ d'he steredenn hag e teskrivas ar reizhiad <!--pe sistem--> heolel ma tro ar planedennoù en-dro d'an Heol.<br>Kadarnaat a reas labourioù Kopernik [[Galileo Galilei]] hag e tegasas implij ar [[matematik]] er steredoniezh evit jediñ kerzhed ar planedennoù.
 
E penn ar [[17vet kantved]] e savas un nebeud skiantourien evit prouiñ ne c'helle ket an Heol hag ar [[stered]] treiñ en dro d'an Douar avat hag ouzhpenn-se e kerzhe ar stered hag ar planedennoù en egor. Dizoloet e voe mont en-dro koskoriad an Heol gant [[Kopernik]]. Disklêriañ a reas e oa an Douar an trede planedenn tostañ d'he steredenn hag e teskrivas ar reizhiad <!--pe sistem--> heolel ma tro ar planedennoù en-dro d'an Heol.<br>Kadarnaat a reas labourioù Kopernik [[Galileo Galilei]] hag e tegasas implij ar [[matematik]] er steredoniezh evit jediñ kerzhed ar planedennoù.
 
Kadarnaat a reas labourioù Kopernik [[Galileo Galilei]] hag e tegasas implij ar [[matematik]] er steredoniezh evit jediñ kerzhed ar planedennoù.
 
== Aozadur diabarzh an Douar ==
|-
! rowspan="8" style="font-size:smaller; text-align:center; padding:0;"|[[Restr:Jordens inre-numbers.svg|250px|center]]
!Donder<br><span style="font-size: smaller;">''( km )''</span>
!style="vertical-align: bottom;"|Gwiskad
!Douester<br><span style="font-size: smaller;">''( g/cm<sup>3</sup> )''</span>
|-
|5 100 –<br>-6 378
| style="text-align:left;" | '''1.''' Kalon
| 12,8 - 13,1
|-
| 2 890 -<br :>5 100
| style="text-align:left;" | '''2.''' Kalon-diavaez
| 9,9 - 12,2
|-
| 35 - 2 890
| style="text-align:left;" | '''3.''' Mantell-izelañ
| 3,4 - 5,6
|-
| 35 - 60
| style="text-align:left;" | '''4.''' Mantell-uhelañ
| 3,4 - 4,4
|-
|
| style="text-align:left;" | '''5.''' ''Gorread Mohorovičić''
|
|-
| 0 - 35
| style="text-align:left;" | '''6.''' Krestenenn (etre 5 ha 200&nbsp;km diouzh al lec'h)
| 2,2 - 2,9
|}
 
44

modifications