Diforc'hioù etre adstummoù "Deheubarth"

39 okted ouzhpennet ,  12 vloaz zo
kempennig
(kempennig)
 
 
[[Image:Deheubarth1.JPG|left|thumb|BannelBanniel Deheubarth]]
 
'''Deheubarth''' (pe ''Dehoubarzh'' hervez doare ar brezhoneg a vremañ) a oa ur rouantelezh e mervent [[Kembre]] (deheu, dehou a dalv kement ha "kreisteiz").
Krouet e voe Deheubarth gant [[Hywel Dda]] war-dro 904 pa gemeras broioù [[Seisyllwg]] ha [[Dyfed]]. En amzer-se en em astenne war [[Dyfed]], [[Ceredigion]] hag [[Ystrad Tywi]]. E gêrbenn a oa [[Dinefwr]]
 
Evel ar rouantelezhioù kembreakembreat arall e padas betek aloudabeg an [[Normaned]], zokenpetra bennak ma ne oa ket dieubdizalc'h ea-pad touthed ar marevezhwech. Gant [[Llywelyn ap Seisyll ]] eus [[Gwynedd]] e oa staget e 1018 ha gant [[Rhydderch ab Iestyn]] eus [[Morgannwg]] e 1023. [[Gruffydd ap Llywelyn]] a stagas ar vro addare met goude e faezhidigezh ha varvelezh e [[Hereford]] e adkavas renziad [[Dinefwr]] e c'halloud.
 
??Gant [[Llywelyn ap Seisyll]] eus [[Gwynedd]] e oa staget e 1018 ha gant [[Rhydderch ab Iestyn]] eus [[Morgannwg]] e 1023. [[Gruffydd ap Llywelyn]] a stagas ar vro adarre met goude e faezhidigezh ha varvelezh e [[Hereford]] e adkavas renziad [[Dinefwr]] e c'halloud.
 
==Aloudabeg an Normaned ha diskar ar rouantelezh==
 
Eus 1078 da 1093 e renas [[Rhys ap Tewdur]]. ADont a reas a-benn e teuas da ziarbenn meur a arnodenndaol-arnod d'e zidronañ ha brasaat a reas galloud e rouantelezh. KinnigetGourdrouzet e oa gant an [[Normaned-saoz]] ha ganto e voe lazhet e 1093 en ur zifenzifenn [[Brycheinog]]. Goude e varvelezhvarv e aloubasvoe aloubet an [[Normaned-saoz]] darn vrasañ eus e rouantelezh gant an [[Normaned-saoz]]. E-pad un amzer e voe kaset e vap, [[Gruffydd ap Rhys]], d'un tec'hour. D'adgemerAdkemer ul lodenn vihan eus e rouantelezh, war dro [[Cantref Mawr]], ea teuasdeuas a-benn d'ober, met ar peurrest a oa stagetbet kemeret gant aotrounez norman.
 
Un emsavadeg vras a oa a-enep an [[Normaned-saoz]] e 1136 hagha kevreañ a reas [[Gruffydd ap Rhys]] gant [[Gwynedd]]. Asambles gant [[Owain Gwynedd]] ha [[Cadwaladr ap Gruffydd]] eus Gwynedd e trac'has an [[Normaned-saoz]] en [[Emgann Crug Mawr]] e-kichen [[Kardigan]]. Frankizañ a rejont [[Ceredigion]] a oaun darn istorel eus Deheubarth. Staget e oa gant Gwynedd, avat, ha [[Gruffydd ap Rhys]] a varvas er bloaz war-lec'h e plegennoù dianav.
 
Goude e vavelezh e dremenas ar rouantelez d'e vibien [[Anarawd ap Gruffyd|Anarawd]], [[Cadell ap Gruffyd|Cadell]], [[Maredudd ap Guffyd|Maredudd]] and [[Rhys ap Gruffydd]]. Er c'hontrol ar pezh a c'hoarvezhe alies ne vrezeljont ket evit an tron met ren a rejont an eil goude an egile. An hini yaouankañ,[[Rhys ap Gruffydd]] a renas eus 1155 da 1197 ha adaloubiñ a reas un darn vras eus rouantelezh e dad.
 
Goude e varvelezhvarv, avat, e oa rannet Deheubarth etre e vibien. Ar re-mañ a yeas da wizion [[Llelewyn Meur]] [[Gwynedd]]. Da get ez eas rouantelezh ''Deheubarth'' da vat e 1234, goude ma voe aotreet gourvibien d'ar roueed kozh da ren war [[Cantref Mawr]] hag [[Ystrad Towi]] betek 1283.
 
 
190 150

modifications