Kampaspe (pe Pancaste)[1] a oa ur serc'h da Alesant Veur, a voe poltredet gant Apelles, a oa brudet en Henamzer evel ar gwellañ livour biskoazh.
Kontet eo bet an istor-se gant Plinius an Henañ en e Istor Naturel :[2] o welout kened ar poltred anezhi en he noazh e welas Alesant e plije Kampaspe d'an arzour (hag e kare anezhi) muioc'h eget ma rae-eñ e-unan. Neuze e viras Alesant ar poltred hag e kinnigas Kampaspe da Apelles. "So Alexander gave him Campaspe as a present, the most generous gift of any patron and one which would remain a model for patronage and painters on through the Renaissance" (Lane Fox, Alexander the Great).

Kampaspe noazh dirak Apelles gant Auguste Ottin (1883). Delwenn ouzh tu hanternoz ar porzh anvet Cour Carrée e Mirdi al Louvre e Pariz.
Alesant Veur ha Kampaspe e stal-labour Apelles, livet gant Giovanni Battista Tiepolo.
Kampaspe, gant John William Godward .

Apelles a reas eus Kampaspe patrom e livadur eus Afrodite 'o sevel e-maez ar mor', ar Venus Anadyomene, "o tiwaskañ he blev hag an takennoù a ruilhe diwarni a rae ur ouel arc'hant treuzwelus en-dro d'he c'horf " (Peck, 1898).

N'eus roud eus Kampaspe ebet er pemp skrid pouezusañ deuet betek ennomp diwar-bouez buhez Alesant Veur. Hervez Robin Lane Fox, e vuhezskridour a-vremañ, e sav ar vojenn dezhi betek ar skrivagnerien roman Plinius (Istor Naturel), Lukian Samosata hag Aelian. Hervezo e oa ur geoderourez eus Larissa en Tessalia, ha hervez Aelian he dije desket Alesant war blijadurioù ar garantez.

LennegezhAozañ

Anv Kampaspe zo deuet da vezañ anv barzhel ar vestrez e saozneg.

  • Gant ar barzh saoznek John Lyly (1553–1606), ez eus bet skrivet ur pezh-c'hoari anvet Campaspe e 1584, ma skriv:
"Cupid and my Campaspe play'd
At cards for kisses—Cupid paid:
He stakes his quiver, bow and arrows,
His mother's doves, and team of sparrows;
Loses them too; then down he throws
The coral of his lip, the rose
Growing on's cheek (but none knows how);
With these, the crystal of his brow,
And then the dimple of his chin:
All these did my Campaspe win.
At last he set her both his eyes,
She won, and Cupid blind did rise.
O Love! has she done this to thee?
What shall (alas!) become of me?"

Troet e brezhoneg:

Kupidon ha ma C'hampaspe a c'hoarias
Ar c'hartoù evit pokoù; Kupidon a baeas:
Brokañ a reas e glaouier-biroù, gwareg ha saezhoù,
Koulmed e vamm hag ur bagad golvini;
O c'holl a ra ivez ; neuze e taolas
Koural e weuz, ar rozenn
A gresk war e jod (met den ne oar penaos)
Ha gant kement-se, gwer-strink e dal
Ha goude pleg e elgezh :
Kement-se holl a voe gounezet gant ma C'hampaspe
A-benn ar fin e paras e zaoulagad warni,
Hi a c'hounezas, ha Kupidon dall a savas .
A Garantez! Ha kement-se he deus graet dit?
Petra, siwazh, a c'hoarvezo ganin?


  • Gant ar skrivagner spagnol Pedro Calderón de la Barca ez eus ur pezh diwar-benn istor Kampaspe anvet Darlo todo y no dar nada ( Reiñ pep tra ha reiñ netra) e 1651).

C'hoariganAozañ

Apelle e Campaspe eo an anv roet d'ur c'hoarigan gant Giacomo Tritto diwar libretto Simeone Antonio Sografi e 1795.

NotennoùAozañ

  1. A-wechoù e vez hellenekaet hec'h anv e Pancaste
  2. John J. Popovic, "Apelles, illurañ livour an Henamzer" e-barzh Istor Naturel Plinius.(35.79-97)

LiammoùAozañ