Impalaeriezh santel roman german

(Adkaset eus Impalaer Santel)

An Impalaeriezh santel roman german (alamaneg: Heiliges Römisches Reich pe e latin:Sacrum Imperium Romanum) a oa anv ofisiel an tolpad broioù dindan an Impalaer roman german- (römisch-deutscher Kaiser) adalak ar grennamzer izel betek 1806 pa voe diskaret gant Napoleone Buonaparte. Dont a ra an anv a zeu eus an hoalad karolingat dre e impalaered, ar re-se a c'halle adsevel an Impalaeriezh roman diskaret abaoe ar Vvet kantved met en un doare kristen, setu perak e bet perzheget hennezh "sacrum" pe "heiliges", da lavaret eo: renet gant youl Doue (an doue kristen).

Impalaeriezh santel roman german
bro istorel
Deiziad krouiñ2 C'hwe 962, 25 Kzu 800 Kemmañ
Anv er yezh a orinSacrum Imperium Romanum Kemmañ
Anv berrHRR, SER, HRE, SRI, SŘŘ Kemmañ
RelijionIliz katolik roman, Luteriegezh, Kalvinouriezh Kemmañ
Perzhiad eFranco-Spanish War, Siege of Vienna, Battle of Rakovník Kemmañ
Anvet diwarImpalaeriezh roman Kemmañ
Den e penn an aozadurImpalaer roman germanek Kemmañ
Kan broadelGott erhalte Franz den Kaiser Kemmañ
KevandirEuropa Kemmañ
Daveennoù douaroniel50°5′29″N 14°25′20″E Kemmañ
Renad politikelelective monarchy, federal monarchy Kemmañ
Office held by head of stateImpalaer roman germanek Kemmañ
Korf lezenniñImperial Diet Kemmañ
Moneizducat Kemmañ
A zo stok ouzhRepublik an Div Vroad, Kingdom of Hungary, Rouantelezh Bro-C'hall Kemmañ
Raklec'hiet gantMiddle Francia, Frankia ar Reter, Kingdom of Germany Kemmañ
Erlec'hiet gantKengevread ar Roen, Rouantelezh Prusia, Impalaeriezh Aostria Kemmañ
Erlec'hiañ a raKingdom of Germany, Frankia ar Reter Kemmañ
Deiziad divodadur6 Eos 1806 Kemmañ
Relijion ofisielIliz katolik roman, Luteriegezh, Kalvinouriezh, Katoligiezh Kemmañ
Rummad evit ar c'hartennoùCategory:Maps of the Holy Roman Empire Kemmañ
Map

Savet e voe a-hed an impalaeriezh a-hed an Xvet kantved dindan tierniezh an Ottoned é diribin eus ar c'harolingien Frankia ar Reter. Gant ar gurunidigezh Otto Iañ d'an 2 c'hwevrer 962 e Roma e kadarnaas ar mennozh adneveziñ an impalaeriezh roman en-dro. Da gentañ e voa anvet Regnum Teutonicum betek 1184 pa voe krouet an titl a-vremañ. Anvet e veze Nationis Germanicae, pe deutscher Nation e alamaneg. Hennezh a chomas un impalearezh hag e tolpe un toullad rouantelezhigoù bras ha bihan gant pobloù mui-pe-vui disheñvel, e giz-se ne yeas james an impaleareh da vout ur stad unvanet ha kompezet penn-da-benn evel e Frañs.

Da vare he distruj e oa enni an darn vrasañ eus Alamagn, Tchekia, Aostria, Liechtenstein, Slovenia, Belgia, Luksembourg, un tamm mat eus Polonia hag un darn eus an Izelvroioù, ha darnoù eus Bro-C'hall, Italia, Suis.

Anvioù kemmañ

Tiriad kemmañ

Ne oa ket stabil gorread an impalaeriezh-se pa oa Alamagn hag Aostria a oa an ahelioù anezhi. E-pad pell e voe enni douaroù Frankia ar Reter hag Italia an Hanternoz, a-raok ma voent distaget diouti.

Istor kemmañ

 
Tachennad ma en em astenne an Impalaeriezh santel roman german warno betek 1630.
  • Dont a reas war-lerc'h disrann Impalaeriezh ar C'hornôg, a oa bet savet gant ar Garolingidi, hag a voe diskaret e 924. Dre ma felle d'he renerien adsevel an Impalaeriezh roman eo e oa bet lakaet ar ger-se en hec'h anv. Miret e voe ar ger gant an impalaeriezh nevez.
  • Adsavet e voe an impalaeriezh pa voe kurunennet Odon Iañ evel impalaer e 962.
  • Anvet e voe an impalaeriezh "Regnum Teutonicorum" (Rouantelezh an Alamaned) a-wechoù ha "Renovatio regni Francorum" (Nevezadur rouantelezh ar Franked) ivez, evel ma veze skrivet gant an impalaer Herri II war e siell.
  • Dont a ra ar ger Teuton eus ur ger kar d’hon ger « tud », ha reiñ a raio diwezhatoc’h ar ger alamanek « Deutsch ».
  • Voltaire a lavare ne oa ket ar stad-se « na Santel, na Roman, nag un Impalaeriezh »[1].

Pazennoù savidigezh an impalaeriezh kemmañ

 
Kein ul levr en XIvet kantved, arz otonian

Ar briñsed-dilennerien kemmañ

 
An erer, arouez an Impalaeriezh

Ar c'hêrioù dieub kemmañ

 
Ardamezioù ar broioù a yae d'ober an Impalaeriezh, dindan divaskell an erer impalaerel daoubennek.
David de Negker, Augsburg, 1510.

Dugelezhioù o vont da vruzun kemmañ

 
Kartenn an Impalaeriezh en 1705

An ensavadurioù anezhi kemmañ

 
Kurunenn an Impalaeriezh Santel

Levrioù kemmañ

Liammoù diavaez kemmañ


 
Commons
Muioc'h a restroù diwar-benn

a vo kavet e Wikimedia Commons.

Pennad kar kemmañ

Notennoù kemmañ

  1. Ce corps qui s'appelait et qui s'appele encore le saint empire romain n'était en aucune manière ni saint, ni romain, ni empire, Essai sur les moeurs, Voltaire [1]